Super Mario Run

Το Super Mario Run είναι από εκείνα τα παιχνίδια που καταλαβαίνεις σχεδόν αμέσως, αλλά χρειάζεσαι αρκετό χρόνο για να το κάνεις πραγματικά καλά. Ο Mario κινείται μόνος του και εγώ τον ελέγχω κυρίως με αγγίγματα στην οθόνη: ένα πάτημα αλλάζει το άλμα, ενώ η σωστή στιγμή και η διάρκεια του αγγίγματος κάνουν τη διαφορά ανάμεσα σε μια καθαρή προσγείωση και σε μια αποτυχημένη προσπάθεια. Αυτή η απλότητα είναι η βασική ιδέα του παιχνιδιού, όχι απλώς ένας τρόπος να προσαρμοστεί σε κινητό.

Στην πράξη, πρόκειται για παιχνίδι δράσης της Nintendo Co., Ltd., σχεδιασμένο για σύντομες προσπάθειες που μπορούν εύκολα να γίνουν μεγαλύτερες. Είναι δωρεάν, απευθύνεται σε ηλικιακό κοινό PEGI 3 και λειτουργεί σε συσκευές με Android 6.0 ή νεότερο. Έχει συγκεντρώσει πάνω από εκατό εκατομμύρια εγκαταστάσεις και μέση βαθμολογία 3,8 από περίπου ένα εκατομμύριο επτακόσιες χιλιάδες αξιολογήσεις, οπότε η απήχησή του είναι ξεκάθαρη, αλλά και οι διχασμένες εντυπώσεις των χρηστών αξίζουν προσοχή.

Από το πρώτο άγγιγμα μέχρι την επόμενη προσπάθεια

Η πρώτη κίνηση είναι απλή, η ακρίβεια όχι

Μόλις ξεκινήσει μια διαδρομή, δεν χρειάζεται να κατευθύνω τον Mario αριστερά ή δεξιά. Εκείνος προχωρά συνεχώς και εγώ αποφασίζω πότε θα πηδήξει. Ένα γρήγορο άγγιγμα αρκεί για ένα μικρό άλμα, ενώ ένα παρατεταμένο πάτημα τον κρατά περισσότερο στον αέρα. Το παιχνίδι δεν μου ζητά να μάθω περίπλοκους συνδυασμούς· μου ζητά να διαβάζω γρήγορα τα εμπόδια και να αντιδρώ χωρίς δισταγμό.

Αυτό κάνει την είσοδο πολύ φιλική. Μπορώ να παίξω με ένα χέρι στο λεωφορείο, σε ένα μικρό διάλειμμα ή ενώ περιμένω κάπου, χωρίς να χρειάζομαι χειριστήριο. Ταυτόχρονα, η απουσία ελεύθερης κίνησης σημαίνει ότι δεν έχω τον ίδιο έλεγχο που θα είχα σε ένα παραδοσιακό παιχνίδι πλατφόρμας. Αν προτιμάς να σταματάς, να εξερευνάς κάθε γωνιά και να αποφασίζεις μόνος σου την πορεία, εδώ η εμπειρία θα σου φανεί περιορισμένη.

Η πρώτη μου συμβουλή είναι να μην κυνηγήσεις αμέσως όλα τα νομίσματα. Στις αρχικές προσπάθειες έχει μεγαλύτερη αξία να μάθεις τον ρυθμό της διαδρομής: πότε ο χαρακτήρας περνά αυτόματα μικρά εμπόδια, πότε χρειάζεται άλμα και πώς συμπεριφέρεται μετά από επαφή με το περιβάλλον. Όταν η βασική πορεία γίνει οικεία, τότε μπορείς να επιστρέψεις για πιο δύσκολες συλλογές και καλύτερο αποτέλεσμα.

Η κάμερα και η συνεχής κίνηση δημιουργούν μια ιδιαίτερη πίεση. Δεν μπορώ να περιμένω επ’ αόριστον για να σκεφτώ. Το παιχνίδι ανταμείβει την πρόβλεψη περισσότερο από τον πανικό: βλέπω τι έρχεται, αναγνωρίζω το μοτίβο και πατάω λίγο πριν χρειαστεί. Αυτό είναι ένα από τα σημεία που κάνουν το παιχνίδι να μοιάζει περισσότερο με ρυθμική άσκηση αντίδρασης παρά με απλή συλλογή αντικειμένων.

Ο ρυθμός ανατροφοδότησης κρατά την προσοχή

Κάθε άλμα δίνει άμεση απάντηση. Αν πετύχω το timing, ο Mario συνεχίζει, περνά το εμπόδιο ή φτάνει σε καλύτερο σημείο. Αν αργήσω, το βλέπω αμέσως. Δεν υπάρχει μεγάλη καθυστέρηση ανάμεσα στην απόφαση και στο αποτέλεσμα, γι’ αυτό και καταλαβαίνω γρήγορα τι έκανα λάθος. Αυτή η καθαρή σχέση πράξης και συνέπειας είναι ο πυρήνας της διασκέδασης.

Το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται μόνο στο να φτάσω στο τέλος. Οι διαδρομές με προκαλούν να ξαναδοκιμάσω μια γνώριμη ακολουθία και να βελτιώσω το timing. Ένα άλμα που αρχικά έμοιαζε τυχαίο γίνεται σταδιακά προβλέψιμο. Μετά αρχίζω να σκέφτομαι όχι μόνο «θα τα καταφέρω;», αλλά «μπορώ να το κάνω χωρίς να χάσω αυτή τη συλλογή;».

Εδώ εμφανίζεται μια σημαντική διαφορά από πολλά συνηθισμένα παιχνίδια δράσης για κινητό. Σε αρκετούς τίτλους, η πρόοδος βασίζεται κυρίως σε αναβαθμίσεις, εξοπλισμό ή σταδιακή ενίσχυση του χαρακτήρα. Στο Super Mario Run, η βελτίωση περνά περισσότερο από τον ίδιο τον παίκτη. Δεν νιώθω ότι ο Mario γίνεται απλώς ισχυρότερος· νιώθω ότι εγώ μαθαίνω να αντιδρώ καλύτερα.

Αυτό μπορεί να είναι αναζωογονητικό, αλλά και απαιτητικό. Αν αποτυγχάνω επειδή δεν έχω καταλάβει έναν μηχανισμό, μπορώ να προχωρήσω με λίγη εξάσκηση. Αν αποτυγχάνω επειδή η αντίδρασή μου είναι αργή, δεν υπάρχει εύκολο υποκατάστατο. Το παιχνίδι δεν μετατρέπει κάθε δυσκολία σε αριθμητικό πρόβλημα που λύνεται με περισσότερο χρόνο ή πόρους.

Η ανταμοιβή είναι η βελτίωση, όχι μόνο ο τερματισμός

Η πιο ικανοποιητική στιγμή έρχεται όταν ολοκληρώνω μια διαδρομή που πριν με σταμάτησε, αλλά η ουσιαστική ανταμοιβή βρίσκεται στην απόφαση να επιστρέψω για καλύτερη εκτέλεση. Τα νομίσματα και οι στόχοι δίνουν λόγο για επανάληψη, όμως η πραγματική πρόοδος είναι να θυμάμαι τη σειρά των κινήσεων και να την εκτελώ με μεγαλύτερη σιγουριά.

Υπάρχει ένα ωραίο trade-off ανάμεσα στην ασφάλεια και στη φιλοδοξία. Μπορώ να ακολουθήσω μια πιο προσεκτική πορεία και να προσπαθήσω απλώς να φτάσω στο τέλος ή να ρισκάρω ένα δύσκολο άλμα για να πάρω κάτι που βρίσκεται σε πιο απαιτητικό σημείο. Η δεύτερη επιλογή μπορεί να οδηγήσει σε αποτυχία, αλλά είναι αυτή που δίνει στις γνωστές διαδρομές νέο ενδιαφέρον.

Ένα πρακτικό κόλπο είναι να αντιμετωπίζω κάθε επανάληψη με διαφορετικό στόχο. Στην πρώτη προσπάθεια εστιάζω στην επιβίωση. Στη δεύτερη παρατηρώ πού εμφανίζεται το εμπόδιο. Στην τρίτη δοκιμάζω τη συλλογή ή το πιο δύσκολο άλμα. Έτσι δεν νιώθω ότι επαναλαμβάνω μηχανικά το ίδιο επίπεδο· χρησιμοποιώ κάθε αποτυχία σαν μικρή σημείωση για την επόμενη απόφαση.

Το παιχνίδι ταιριάζει ιδιαίτερα σε παίκτες που απολαμβάνουν τις σύντομες προκλήσεις και τη σταδιακή τελειοποίηση. Αν θέλεις μια μεγάλη περιπέτεια με συνεχή εξερεύνηση, διάλογο και ελευθερία επιλογών, η ανταμοιβή εδώ ίσως σου φανεί μικρή. Αν όμως σε ικανοποιεί να βελτιώνεις μια κίνηση μέχρι να γίνει σχεδόν αυτόματη, η δομή του είναι πολύ αποτελεσματική.

Η επανεκκίνηση είναι γρήγορη, αλλά δεν είναι πάντα ανώδυνη

Όταν μια προσπάθεια τελειώσει άσχημα, η επανεκκίνηση έρχεται γρήγορα. Αυτό είναι κρίσιμο για ένα παιχνίδι που βασίζεται σε μικρές δοκιμές. Δεν χρειάζεται να περάσω από μακρά μενού ή να περιμένω για να ξαναδοκιμάσω το σημείο που με δυσκόλεψε. Η μικρή απόσταση ανάμεσα στην αποτυχία και στη νέα προσπάθεια με κάνει να σκέφτομαι «άλλη μία φορά».

Το πρόβλημα είναι ότι η ίδια ευκολία μπορεί να με παρασύρει σε περισσότερες επαναλήψεις από όσες σκόπευα να παίξω. Το παιχνίδι είναι ιδανικό για ένα σύντομο διάλειμμα, αλλά μπορεί εύκολα να μετατρέψει το διάλειμμα σε επίμονη προσπάθεια για ένα συγκεκριμένο άλμα. Για μένα, λειτουργεί καλύτερα όταν αποφασίζω εξαρχής αν θα παίξω για λίγα λεπτά ή αν έχω χρόνο να κυνηγήσω πραγματική βελτίωση.

Η επανεκκίνηση έχει αξία επειδή η αποτυχία συνήθως είναι κατανοητή. Δεν αισθάνομαι ότι έχασα από κάτι εντελώς τυχαίο. Μπορώ να δείξω το σημείο, να θυμηθώ το λάθος και να προσαρμόσω το επόμενο άγγιγμα. Φυσικά, σε μια οθόνη αφής η ακρίβεια και η άνεση διαφέρουν από συσκευή σε συσκευή, επομένως η εμπειρία μπορεί να είναι λιγότερο ευχάριστη αν παίζω σε μικρή οθόνη ή κρατώ το τηλέφωνο άβολα.

Αν σκέφτεσαι να το δώσεις σε παιδί, η απλή είσοδος και η ηλικιακή σήμανση το κάνουν προσιτό. Παρ’ όλα αυτά, η ευκολία των χειρισμών δεν σημαίνει ότι κάθε στόχος είναι εύκολος. Οι βασικές κινήσεις μαθαίνονται γρήγορα, αλλά η επιδίωξη καλύτερης επίδοσης μπορεί να απαιτήσει υπομονή. Θα το πρότεινα ως παιχνίδι που μπορεί να ξεκινήσει ένα παιδί μαζί με έναν ενήλικα, ειδικά όταν η αποτυχία χρειάζεται εξήγηση αντί για εκνευρισμό.

Πώς στέκεται απέναντι στις άλλες επιλογές

Σε σύγκριση με ένα κλασικό παιχνίδι πλατφόρμας με εικονικά πλήκτρα, το Super Mario Run είναι πιο άμεσο και λιγότερο φορτωμένο με χειρισμούς. Δεν χρειάζεται να συντονίζω ταυτόχρονα κατεύθυνση και άλμα, κάτι που το κάνει κατάλληλο για γρήγορο παιχνίδι με το ένα χέρι. Από την άλλη, χάνω τον έλεγχο της ταχύτητας και της εξερεύνησης, άρα δεν αντικαθιστά πλήρως μια παραδοσιακή εμπειρία Mario.

Απέναντι σε ατελείωτα παιχνίδια τρεξίματος, έχει πιο καθαρή αίσθηση σχεδιασμένης διαδρομής. Δεν παίζω μόνο για να δω πόσο μακριά θα φτάσω σε μια συνεχώς μεταβαλλόμενη πορεία. Επιστρέφω σε συγκεκριμένες προκλήσεις και μελετώ τη σειρά των κινήσεων. Αυτό δίνει μεγαλύτερη αίσθηση μάθησης, αλλά μπορεί να φανεί λιγότερο χαλαρό σε κάποιον που θέλει απλώς να τρέχει χωρίς να θυμάται μοτίβα.

Επίσης, δεν είναι η καλύτερη επιλογή για όποιον θέλει βαθιά παραμετροποίηση, μεγάλο σύστημα χαρακτήρων ή ατελείωτη ανάπτυξη. Η γοητεία του βρίσκεται στη συμπυκνωμένη δράση και στην καθαρή επανάληψη, όχι στο να χτίζω μια σύνθετη μακροχρόνια στρατηγική. Αν αυτή είναι η προτεραιότητά σου, ένα παιχνίδι με περισσότερη εξερεύνηση ή εξέλιξη θα σου προσφέρει πιθανότατα μεγαλύτερη διάρκεια ενδιαφέροντος.

Τι να περιμένεις από το δωρεάν ξεκίνημα

Το παιχνίδι διατίθεται δωρεάν, κάτι που επιτρέπει να δοκιμάσω τον βασικό τρόπο παιχνιδιού χωρίς αρχική αγορά. Υπάρχει αγορά μέσα στην εφαρμογή με τιμή 11,99 € όταν η χρέωση γίνεται μέσω του Play. Αυτό είναι σημαντικό να το γνωρίζεις πριν το εγκαταστήσεις, ειδικά αν χρησιμοποιεί τη συσκευή παιδί ή αν προτιμάς παιχνίδια που είναι πλήρως δωρεάν χωρίς πρόσθετη χρέωση.

Η δική μου στάση είναι να μην αποφασίσω για την αγορά μόνο από την αναγνωρισιμότητα του Mario. Πρώτα ελέγχω αν μου αρέσει ο μονόχειρος χειρισμός, η συνεχής κίνηση και η λογική των επαναλήψεων. Αν μετά από μερικές προσπάθειες θέλω ήδη να βελτιώσω τις διαδρομές, τότε η πρόσθετη πρόσβαση μπορεί να έχει νόημα για μένα. Αν ο περιορισμένος έλεγχος με ενοχλεί από την αρχή, η αγορά δεν θα αλλάξει το βασικό συναίσθημα.

Για χρήση σε καθημερινό σενάριο, φαντάσου μια διαδρομή με το μετρό όπου έχεις λίγα λεπτά και δεν θέλεις να ανοίξεις ένα βαρύ παιχνίδι. Παίζεις μία προσπάθεια, αποτυγχάνεις σε ένα άλμα, ξαναδοκιμάζεις και κλείνεις την εφαρμογή όταν φτάσεις στον σταθμό σου. Το Super Mario Run υπηρετεί πολύ καλά αυτή τη μορφή παιχνιδιού, επειδή η δράση ξεκινά αμέσως και η επανάληψη δεν απαιτεί μεγάλη προετοιμασία.

Η τελική μου ετυμηγορία για τον κύκλο δράσης

Ο κύκλος του παιχνιδιού είναι ξεκάθαρος: αγγίζω την οθόνη, βλέπω αμέσως αν το timing μου ήταν σωστό, κερδίζω πρόοδο ή πληροφορία από την προσπάθεια, αποτυγχάνω όταν δεν προλάβω και επιστρέφω επειδή πλέον ξέρω τι θέλω να διορθώσω. Αυτός ο κύκλος είναι ο λόγος που μια σύντομη διαδρομή μπορεί να οδηγήσει σε πολλές επαναλήψεις χωρίς να χρειάζεται περίπλοκο σύστημα.

Η έκδοση που χρησιμοποίησα είναι η 3.4.1, ενώ το παιχνίδι κυκλοφόρησε στις 22 Μαρτίου 2017. Παρά την ηλικία του, η βασική ιδέα παραμένει ευανάγνωστη και λειτουργική: ένα άγγιγμα, μια αντίδραση, μια νέα προσπάθεια. Η μεγάλη δημοτικότητα δεν σημαίνει ότι θα αρέσει σε όλους, αλλά δείχνει πόσο εύκολα μπορεί να εξηγηθεί και να ξεκινήσει.

Θα το πρότεινα σε όποιον θέλει γρήγορη δράση, καθαρό χειρισμό και προκλήσεις που βασίζονται στην προσωπική ακρίβεια. Δεν θα το επέλεγα ως πρώτη πρόταση για κάποιον που θέλει ελεύθερη εξερεύνηση, σύνθετη εξέλιξη ή πλήρη έλεγχο ενός χαρακτήρα πλατφόρμας. Για μένα, η μεγαλύτερη επιτυχία του είναι ότι κάνει κάθε αποτυχία χρήσιμη: σχεδόν πάντα ξέρω ποια κίνηση θα αλλάξω όταν πατήσω ξανά.

Αν σου αρέσει η ιδέα να βελτιώνεις μικρές αποφάσεις μέχρι να πετύχεις μια καθαρή διαδρομή, αξίζει να το δοκιμάσεις. Αν ψάχνεις απλώς χαλαρό τρέξιμο χωρίς πίεση, ίσως βρεις πιο άνετη επιλογή αλλού. Το Super Mario Run δεν προσπαθεί να γίνει ένα πλήρες παιχνίδι κονσόλας στην οθόνη του κινητού· λειτουργεί καλύτερα όταν το αντιμετωπίζεις ως σύντομη, επαναλαμβανόμενη άσκηση δράσης όπου το επόμενο άγγιγμα μοιάζει πάντα αρκετά κοντά για να το επιχειρήσεις.